VẬN TẢI, SẢN XUẤT ĐỀU “CĂNG” VÌ GIÁ CƯỚC

I. Giá xăng dầu tăng kéo theo giá cước vận tải tăng mạnh

Trong thời gian gần đây, giá xăng dầu tăng liên tục đã tạo áp lực lớn lên ngành vận tải. Khi chi phí nhiên liệu tăng cao, nhiều doanh nghiệp vận tải buộc phải điều chỉnh tăng giá cước vận chuyển hàng hóa và hành khách để bù đắp chi phí.

Trước đây, khi muốn điều chỉnh giá cước, doanh nghiệp phải đăng ký với cơ quan quản lý và chờ phê duyệt, nên giá cước thường tăng chậm hơn so với biến động giá nhiên liệu khoảng 15–20 ngày.

Hiện nay, theo cơ chế thị trường mới, các doanh nghiệp chỉ cần niêm yết và kê khai với Sở Xây dựng, vì vậy khi giá xăng dầu tăng, giá cước vận tải cũng tăng gần như ngay lập tức.

II. Hàng loạt doanh nghiệp vận tải tăng giá vé

Theo số liệu từ Sở Xây dựng TP.HCM, tính đến ngày 10/3 đã có 15 doanh nghiệp vận tải thông báo tăng giá vé trên 102 tuyến vận tải hành khách cố định.

Mức tăng phổ biến từ 5% đến 36%, tùy tuyến và loại phương tiện.

Một số doanh nghiệp tiêu biểu:

Công ty TNHH Việt Tân Phát: tăng giá trên 33 tuyến, mức tăng 21,12% – 30%
Nhà xe Toàn Thắng: tăng 17% – 36% trên 20 tuyến
Kumho Samco Buslines: tăng 12% – 19% trên 12 tuyến
Công ty Tiến Oanh: tăng 13% – 18% trên 10 tuyến
Công ty Thảo Hồng: tăng 17% – hơn 30% trên 7 tuyến
Nhà xe Cúc Tùng: tăng 16% – 30% trên 6 tuyến

Ngoài ra nhiều đơn vị khác cũng điều chỉnh giá:

Sao Vàng
Phú Thái Sơn
Đông Hưng
HTX Đông Bắc
Saigon Public Transport
Quốc Phú
Huệ Nghĩa Limousine
Minh Tâm

Các doanh nghiệp này tăng giá 5% – 20% tùy tuyến.

Những tuyến vận tải hành khách bị ảnh hưởng mạnh chủ yếu là tuyến dài từ TP.HCM đi miền Trung và Tây Nguyên, ví dụ:

TP.HCM – Đà Nẵng
TP.HCM – Quảng Ngãi
TP.HCM – Bình Định
TP.HCM – Nha Trang
TP.HCM – Buôn Ma Thuột
TP.HCM – Kon Tum
TP.HCM – Đà Lạt

Các tuyến đường dài này tiêu tốn nhiều nhiên liệu nên khi giá dầu tăng, chi phí vận hành tăng rất nhanh.

III. Ngành đường sắt cũng phải tăng giá vé

Không chỉ vận tải đường bộ, ngành đường sắt cũng chịu áp lực lớn.

Tổng công ty Đường sắt Việt Nam cho biết giá nhiên liệu diesel đã tăng tới 60% chỉ trong thời gian ngắn so với mức ngày 26/2.

Do đó từ ngày 8/3, ngành đường sắt đã điều chỉnh:

Giá vé hành khách tăng khoảng 10%
Cước vận chuyển hàng hóa tăng khoảng 15%

Sau điều chỉnh: Vé tàu tăng khoảng 90.000 – 110.000 đồng tùy tuyến và loại ghế.

Trong lĩnh vực vận tải hành khách đô thị: Taxi truyền thống mới chỉ có một số hãng tăng giá.

Ví dụ: Vinasun tăng 11 – 12% giá cước.

Tuy nhiên: các hãng xe công nghệ như Grab và Be chưa tăng giá.

Đáng chú ý, hãng taxi điện Xanh SM còn giảm 10% giá cước từ ngày 11/3 đến 31/3 nhằm thu hút khách.

IV. Vận tải hàng hóa tăng giá mạnh

Theo ông Bùi Văn Quản, Chủ tịch Hiệp hội Vận tải hàng hóa TP.HCM, nhiên liệu hiện chiếm: 30% – 40% tổng chi phí vận tải

Vì vậy khi giá dầu tăng mạnh, các doanh nghiệp buộc phải tăng giá cước vận chuyển hàng hóa.

Hiện nay: cước vận tải hàng hóa đã tăng khoảng 20% – 25%.

Ngoài ra còn xuất hiện vấn đề thiếu nguồn cung nhiên liệu, một số cây xăng không có dầu để bán, gây khó khăn cho hoạt động vận tải.

Nếu tình trạng này kéo dài có thể dẫn tới:

gián đoạn vận chuyển
đứt gãy chuỗi cung ứng sản xuất.

V. Doanh nghiệp sản xuất chịu áp lực lớn

Các doanh nghiệp sản xuất cũng đang chịu ảnh hưởng nặng nề.

Ông Trần Quốc Mạnh, Chủ tịch HĐQT SADACO, cho biết:

chi phí vận tải trong nước và quốc tế đều tăng mạnh
giá nhiều loại hàng hóa cũng có xu hướng tăng theo.

Trong bối cảnh này, doanh nghiệp chỉ còn cách:

tiết kiệm chi phí
tối ưu hoạt động
cố gắng duy trì sản xuất.

Theo ông Hồ Quốc Lực, Chủ tịch Sao Ta Foods, chi phí vận chuyển quốc tế cũng tăng đáng kể.

Cụ thể: cước tàu biển tăng 2.000 – 4.000 USD mỗi container.

Điều này gây khó khăn cho doanh nghiệp xuất khẩu vì:

nhiều hợp đồng đã ký trước với giá cước thấp hơn
đối tác ở châu Âu và châu Mỹ thường không chia sẻ chi phí phát sinh.

Do đó doanh nghiệp có thể phải chấp nhận lỗ để giữ uy tín hợp đồng.

Theo khảo sát của Vietnam Report công bố ngày 10/3:

74,1% doanh nghiệp cho rằng căng thẳng thương mại và địa chính trị là thách thức lớn nhất năm 2026.
70,4% doanh nghiệp lo ngại biến động giá năng lượng và nguyên liệu đầu vào.

Điều này cho thấy nền kinh tế Việt Nam rất nhạy cảm với biến động toàn cầu.

—

Tác giả: Hà Mai – Mai Phương

Nguồn: Báo thanh niên – Link

Ngày đăng:12/03/2026